Posiedzenie KRUP na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach – relacja

 

 

Pierwsze w 2026 roku posiedzenie Konferencji Rektorów Uniwersytetów Polskich (KRUP) odbyło się 13 marca 2026 r. na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach, na zaproszenie Rektora UŚ prof. dr. hab. Ryszarda Koziołka.

Obrady otworzył przewodniczący KRUP prof. Piotr Stepnowski. Następnie uczestników powitał gospodarz spotkania, Rektor Uniwersytetu Śląskiego prof. Ryszard Koziołek, który w swoim wystąpieniu podkreślił znaczenie współpracy zarówno w wymiarze regionalnym, jak i międzyuczelnianym. Zwrócił uwagę, że Śląsk jest regionem, którego rozwój historycznie, w związku z rozwojem wielkiego przemysłu kopalnianego, opierał się na współdziałaniu ludzi przybywających z różnych części Polski i Europy, którzy mówili różnymi językami, a jednak musieli się porozumieć, żeby móc wspólnie pracować. Gospodarz mówił również o umiędzynarodowieniu szkolnictwa wyższego, wskazując na naturalnie transgraniczny charakter Śląska. Podkreślił, że system funkcjonowania uczelni częściej sprzyja rywalizacji niż współpracy, jednak udało się wypracować model współpracy siedmiu uczelni przy projekcie Katowice – Europejskie Miasto Nauki, który opracowano jako regionalną adaptację programu MOST.

Przewodniczący KRUP podziękował gospodarzowi za zaproszenie oraz pogratulował realizacji, w tak dużym gronie siedmiu uczelni, inicjatywy Europejskiego Miasta Nauki. W dalszej części przedstawił podsumowanie działalności KRUP w 2025 roku, podkreślając intensywną pracę komisji działających w ramach Konferencji. W minionym roku KRUP przyjęła dziewięć stanowisk dotyczących najważniejszych kwestii związanych z funkcjonowaniem szkolnictwa wyższego i nauki, w tym m.in. w sprawie strategii rozwoju szkolnictwa wyższego. Wśród inicjatyw zakończonych sukcesem wskazał m.in. utrzymanie jak dotychczas tzw. obowiązkowego egzemplarza dla bibliotek uniwersyteckich.

Informację o pracach Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich (KRASP) w imieniu nieobecnej na obradach przewodniczącej prof. Bogumiły Kaniewskiej, przedstawił rzecznik prasowy KRASP Wojciech Dąbrówka. Omówił on m.in. ostatnie posiedzenie KRASP, spotkanie przedstawicieli środowiska akademickiego z Prezesem Rady Ministrów oraz wizytę delegacji w Brukseli i rozmowy z komisarz ds. startupów, badań i innowacji Ekateriną Zahariewą. Mówiąc o założeniach i planach działania Konferencji podkreślił konieczność dążenia do zwiększenia nakładów na naukę do poziomu 2% PKB.

Do wizyty w Brukseli nawiązał również przewodniczący KRUP, który w tej delegacji uczestniczył wyrażając nadzieję na wzmocnienie tamtejszego biura nauki reprezentującego interesy polskiego szkolnictwa. Przypomniał także o zawetowaniu przez Prezydenta RP ustawy umożliwiającej uczelniom pozyskiwanie środków z innych resortów oraz zapowiedział organizację wiosennej debaty z udziałem przedstawicieli Ministerstwa Finansów.

Kolejnym punktem posiedzenia było sprawozdanie z działalności Uniwersyteckiej Komisji Finansów za rok 2025, przedstawione przez jej przewodniczącego prof. Zbigniewa Bukowskiego. W minionym roku komisja odbyła trzy posiedzenia. Pierwsze dotyczyło podziału subwencji dla uczelni, drugie poświęcone było prezentacji raportu „Analiza ekonomiczna uniwersytetów publicznych 2020–2024”, natomiast podczas trzeciego omówiono m.in. kwestie budżetu na szkolnictwo wyższe i naukę w 2026 roku oraz wyniki rekrutacji na studia. Przewodniczący komisji zapowiedział kontynuację prac nad raportem ekonomicznym oraz jego dalszy rozwój, m.in. poprzez rozszerzenie zakresu analiz uwzględniających wnioski Forum Doktorantów. Podkreślił również, że tegoroczna edycja raportu pozwoli ocenić skalę zmian w sytuacji finansowej uniwersytetów w porównaniu z rokiem poprzednim.

Sprawozdanie z działalności Uniwersyteckiej Komisji Kształcenia przedstawiła jej przewodnicząca prof. Joanna Wójcik. W 2025 roku komisja odbyła cztery posiedzenia, w tym jedno wspólne z Uniwersytecką Komisją Umiędzynarodowienia. Jednym z głównych tematów wspólnych obrad dwóch komisji było umiędzynarodowienie kształcenia, omawiane z udziałem przedstawicieli Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej. Podczas kolejnych spotkań poruszano m.in. kwestie programów stypendialnych, funkcjonowania programu MOST, zmian w zasadach rekrutacji cudzoziemców oraz wdrażania e-doręczeń. W 2025 roku komisja przyjęła łącznie dwanaście uchwał dotyczących opiniowania projektów aktów prawnych, zmian w regulaminie programu MOST czy stanowisk i regulacji Polskiej Komisji Akredytacyjnej.

Sprawozdanie z działalności Uniwersyteckiej Komisji Nauki przedstawił jej przewodniczący prof. Zygmunt Lalak. W 2025 roku komisja odbyła trzy posiedzenia, podczas których omawiano przede wszystkim kwestie ewaluacji działalności naukowej oraz strategii rozwoju szkolnictwa wyższego. Komisja przygotowała osiem opinii i stanowisk dotyczących m.in. etyki badań naukowych, zjawiska tzw. paper mills oraz zwiększenia finansowania Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.

Z kolei przewodnicząca Uniwersyteckiej Komisji Umiędzynarodowienia prof. Anna Jurkowska-Zeidler poinformowała o czterech posiedzeniach komisji w 2025 roku, w tym dwóch wspólnych z innymi komisjami KRUP. W trakcie obrad podkreślano, że umiędzynarodowienie nie jest celem samym w sobie, lecz narzędziem wspierającym rozwój badań naukowych i zwiększanie możliwości pozyskiwania środków na działalność uczelni.

Podczas drugiej części posiedzenia rozmawiano m.in. o planowanych zmianach w kryterium ewaluacji, kwestiach minimów kadrowych, możliwości rezygnacji z ewaluacji w wybranej dyscyplinie, a także propozycji wprowadzenia kodeksu etyki pracownika naukowego. Tematy te wywołały szeroką dyskusję wśród rektorów.

W trakcie posiedzenia zgromadzenie zatwierdziło również sprawozdanie finansowe KRUP za rok 2025, które przedstawił Sekretarz KRUP prof. Marek Kręglewski. Rektorzy powołali Uniwersytecką Komisję Administracji, która ma skupiać kanclerzy i kwestorów uniwersytetów KRUP. W związku z utworzeniem komisji dokonano również zmian w regulaminie komisji KRUP.

Zgromadzenie przyjęło ponadto plan finansowy KRUP na rok 2026, który przewiduje m.in. nieznaczne zwiększenie składki na Forum Uniwersytetów Polskich w związku z przypadającym w tym roku 20-leciem jego działalności.

Na wniosek Rady MUCI rektorzy zaakceptowali zmianę w Regulaminie MUCI umożliwiającą powoływanie przez Dyrekcje MUCI zastępców kierownika komisji MUCI ds. projektów.

Rektorzy podjęli również uchwałę w sprawie niedopuszczalnych praktyk w obszarze szkolnictwa wyższego odnoszącą się do zjawiska tzw. „fabryk dyplomów” oraz niewystarczającego nadzoru w tym obszarze.

W dalszej części obrad Przewodniczący Zespołu ds. Cyberbezpieczeństwa KRASP prof. Dariusz Szostek przedstawił aktualne zagrożenia w obszarze cyberbezpieczeństwa uczelni. Zwrócił uwagę na rosnącą skalę incydentów cybernetycznych oraz na fakt, że sektor edukacji i badań należy do najbardziej narażonych na tego typu ataki. Omówił również nowe obowiązki związane z zarządzaniem ryzykiem cyberbezpieczeństwa, które będą spoczywać na władzach uczelni.

Podczas końcowej części posiedzenia poruszono także kwestie związane z delegowaniem pracowników uczelni do prac w gremiach takich jak Rada Doskonałości Naukowej czy komisje awansowe oraz zasadami finansowania tego typu działalności.